Artikel Zaansche Glas-in-Loodzetterij in het Financieel Dagblad

Door: Zaansche Glas In Loodzetterij  28-11-2008

maandag 24 november 2008
'Vroeger haalden mensen glas in lood weg, nu is het een groeimarkt'

Amsterdam
Hoe oud de techniek van het maken van glas in lood ook mag zijn, volgens aankomend eigenaar Freek van Elk van de Zaansche Glas-in-Loodzetterij heeft het nog steeds toekomst. 'Ik wil het ambacht lostrekken van het hobbyisme.'

Vanaf 1 januari aanstaande is Van Elk de baas van de zaak die door zijn opa in 1967 werd overgenomen van de Zaanse heer De Ronde. Vandaar het 'Zaansche' in de naam, legt Van Elk uit, die zelf Nijmeegse roots heeft. Trots laat hij een oude zwart-witfoto uit de jaren dertig van de vorige eeuw zien. Het ambachtelijke bedrijf is al sinds 1934 gesitueerd in het hartje van de Amsterdamse Jordaan. En dat blijft ook zo, zegt Van Elk: 'Het is een hartstikke mooie locatie en een zaak als deze past heel goed in een buurt waar vele kunstgalerieën en cultuur om de hoek liggen.'

Bij binnenkomst in zijn appartement boven de zaak aan de Looiersgracht wordt meteen duidelijk dat glas een belangrijke rol speelt in het leven van de 27-jarige ondernemer. Glas in lood in de tussendeur, glas in lood voorzien van brandschilderingen in de bovenramen van zijn huiskamer en nog meer glas: een verzameling vreemde bierflesjes. Die stammen uit de tijd dat hij voor zijn afstudeeropdracht bedrijfskunde in de Democratische Republiek Congo voor bierbrouwer Heineken werkte.

In het Afrikaanse land onderzocht hij de mogelijkheid om één bierflesje in heel Midden-Afrika in te voeren. De bierbrouwer wilde op die manier kosten besparen, maar die gedachte bleek niet juist. 'Ook toen ik daar drie jaar geleden werkte, was er al veel onrust in dat gebied en bleek dat de bewoners juist gehecht waren aan de verschillende flessen als onderdeel van hun identiteit.'

Opa Van Elk opende vlak na de Tweede Wereldoorlog al een glasgroothandel in Nijmegen waar onder meer broeikassen werden gebouwd. Vader Jan van Elk stapte in 1965 in de zaak en startte in 1972 de Wijchense Glashandel die zich voornamelijk richtte op de particuliere markt en nam in 1985 het gehele bedrijf over. Weer 23 jaar later wordt kleinzoon Freek de derde generatie die in het glas in lood gaat.

De Zaansche maakt niet alleen glas in lood en brandschilderijen. Een groot deel van de tijd besteed het bedrijf aan restauratiewerk. Niet de minste namen werden door de Zaansche onder handen genomen. Het glas in lood van bekende gebouwen als Paradiso, het Rijksmuseum, de Rozengrachtkerk in Amsterdam en de Waag in Nijmegen werden door het bedrijf opgeknapt. Dit jaar kreeg het glas in lood van de Amsterdamse Valeriuskliniek een opknapbeurt.

Veel glas-in-loodzaken zijn er niet meer in Nederland. Een stuk of zeven, schat Van Elk. 'Als hobby is het erg populair, maar ik wil daar bovenuit stijgen.' Daarom moet het eeuwenoude ambacht deels een verjongingskuur ondergaan om de tand des tijds te doorstaan. Zo is het met nieuwe technieken mogelijk om glas in lood te plaatsen in isolatieglas.

Hier wil de aanstaand eigenaar vol op inzetten. 'Vroeger werd glas in lood uit de huizen weggehaald, maar dat tijdperk ligt achter ons. Steeds meer mensen willen hun huis in de oude staat herstellen. De originele kenmerken van het huis kunnen nu ook worden hersteld zonder dat je inlevert op de kwaliteit van het wonen met energiezuinig glas in lood', zegt Van Elk. 'Dit is een markt waarin we kunnen groeien.'

Daarnaast ziet de nieuwe eigenaar groeimogelijkheden in brandschilderingen. Waar vroeger alleen kerken en herenhuizen werden voorzien van deze kunstige glaswerken, zijn er steeds meer particulieren die hun huis persoonlijker willen maken door brandschilderingen van de kinderen of een idool in glas in lood te plaatsen.

Een van de lastigste zaken bij een ambacht als glas in lood is het vinden van personeel. Momenteel heeft de Zaansche vier mensen in dienst. Een van de werknemers werkt al twintig jaar voor het bedrijf. Hier blijkt ook sprake van een familietraditie, want zijn vader werkte jarenlang voor het bedrijf.

De huidige vier personeelsleden moeten er meer worden. Daar ligt een probleem, want glas in loodzetter word je niet zomaar. Het duurt circa drie jaar voordat het vak volledig zelfstandig kan worden uitgeoefend. Van Elk heeft daarom plannen om een klein praktijkopleidingsinstituut op te zetten om zo nieuw en jong personeel in huis op te leiden. Ook denkt hij aan een samenwerking met een Regionaal Opleidingen Centrum. 'Het zou echt zonde zijn als dit ambacht zou uitsterven, bovendien heb ik het personeel nodig om de groei te kunnen waarborgen.'

Met zijn plannen denkt de nieuwe eigenaar de 74 jaar oude Zaansche Glas-in-Loodzetterij verder te kunnen uitbouwen. Zo moet de komende twee jaar de omzet worden verdrievoudigd naar zo'n euro 1 mln en moet de winst binnen vijf jaar zijn verdubbeld. Een doelstelling die hij ondanks de economische neergang handhaaft. 'Als de huizenprijzen dalen, blijven de meeste mensen zitten waar ze zitten. Vaak zijn ze dan bereid geld in het eigen huis te steken.'

Van Elk werkt tot het einde van dit jaar voor Sara Lee-Douwe Egberts. Daar is hij verantwoordelijk voor de commerciële controle van de koffiecategorieën van de koffiebrander. Het overnemen van de glas-in-loodzaak van zijn vader lijkt dan ook een stap in de andere richting. 'Ik wist altijd al dat ik ondernemer wilde worden. Dat het glas in lood is geworden? Het bloed kruipt toch waar het niet gaan kan.'

Dit jaar is hij bezig geweest met de overdracht van het bedrijf. Omdat hij de eenmanszaak van zijn vader overneemt, maakt hij gebruik van de zogeheten opvolgingsregeling waarmee fiscale voordelen te verkrijgen zijn. 'Het was samen met mijn accountant veel zoekwerk om te kijken aan welke eisen je moet voldoen. Het is een wirwar aan regels met uitzondering op uitzondering. Het kost veel tijd om alles te snappen.'

Naast het doornemen van alle regels en papierwerk, moest het worden getaxeerd en ook binnen de familie moest worden overlegd over de overdracht. 'Dat verliep vrij vlekkeloos', zegt Van Elk.

Vader Jan van Elk heeft het volste vertrouwen in zijn opvolger: 'Freek weet heel goed wat hij wil en ik heb hem altijd al ondernemer zien worden, al heb ik er een tijd lang niet meer op gerekend dat hij de zaak zou overnemen. En mijn andere zoon wilde sowieso niet', aldus de zestigjarige Van Elk. Nee, hij heeft zijn zoon nooit onder druk gezet, maar echt verbaasd dat het uiteindelijk toch zover is gekomen, is hij niet. 'Hij was altijd al kind aan huis, al vanaf zijn zesde was hij alle weekenden en vrije tijd in de zaak.'


Opvolging
Binnen de familie

Zo'n vijf jaar geleden heeft het ministerie van Financiën de vrijstelling van overdrachtsbelasting bij een bedrijfsoverdracht in de familiesfeer aangepast. Als een of meer familieleden een onderneming in haar geheel voortzet, hoeven zij daar geen overdrachtsbelasting over te betalen. Dat geldt bijvoorbeeld voor het onroerend goed dat tot het bedrijf behoort

Arnold Tankus
© 2008 Het Financieele Dagblad


Contact Zaansche Glas In Loodzetterij

E-mail

Deze pagina afdrukken

Share