‘PALINDROMISCH’ PROGRAMMA IN DE GROTE KERK TIJDENS TODAYSART FESTIVAL

‘PALINDROMISCH’ PROGRAMMA IN DE GROTE KERK TIJDENS TODAYSART FESTIVAL van Todaysart Festival

Door: Todaysart Festival  12-09-2007
Trefwoorden: Kunst, Muziek, Film

Op het TodaysArt Festival staan unieke, spraakmakende, multidisciplinaire en toegankelijke projecten van onontdekt talent, invloedrijke pioniers en bekende internationale acts centraal. Tijdens dit internationale festival voor hedendaagse creativiteit vormt het centrum van Den Haag één groot festivalterrein, met optredens van ruim 200 acts en artiesten uit meer dan 25 landen, zowel in de openbare ruimte als op de verschillende binnenpodia. Unieke artistieke showcases, installaties, projecties en acts gebruiken de stad als podium en toveren de Haagse binnenstad tijdens het festival om tot een inspirerend bolwerk van audiovisuele belevingen.

Het palindromische programma in de Grote Kerk, de Loop Pool, biedt de bezoeker de kans om te focussen op de essentiële kracht van veel minimale muziek – de loop – in een context die dienst doet als de perfecte contrasterende achtergrond. Ook al zijn het de ‘rare loops’ in een fuga van Bach of een schilderij van Escher of de zich herhalende samples in electronische muziek of de omwentelingen van de wijzers van de klok, cyclussen van geluid trekken luisteraars mee een wereld in waar het normale verloop van tijd wordt gedistilleerd, vervormd en zich omkeert. Dit programma, een verkenning van op loops gebaseerde creaties in een gothische kerk die de eeuwigheid belooft, in een stad waar de slingerklok werd uitgevonden, biedt een uniek uitzicht op een eindige wereld in de schaduw van het oneindige.

Het robotorkest van Pierre Bastien
Pierre Bastien bracht bijna twee decennia door met het onderzoeken van de grenzen van loops. Door middel van improvisatie, draaitafels en een klein leger van ‘sequencers’ in de vorm van miniatuur machinetjes, ontwikkelde hij een muzikale taal van het corrupte uurwerk. Bastien moet niks hebben van hedendaagse technologie en gebruikt loops die puur analoog zijn. Hij heeft kleine, semi-automatische robotjes gemaakt die functioneren als een ‘orkest’, en met hen onderzoekt hij de wrijving tussen loops en improvisatie. Alle nummers die met het mechanische orkest zijn opgenomen hebben palindromen als titels: ‘Damn Mad’, ‘Revolt Lover’, ‘No Eon’.

Van een plaat met een ouwe diep ingesleten groef start de achtergrond muziek, waana Bastien zijn machines activeert. Hij legt met zijn losse en glitchy loops van zijn orkest steeds meer klikkende ritmes over de achtergrondmuziek heen. De machines gedragen zich soms onregelmatig door sneller of langzamer te gaan of te stoppen, het ritme negerend. Door de loops heen speelt Bastien een selectie van bizarre instrumten: een minitrompet, een kornet en een ukelele. The radartjes en wieltjes roepen een nostalgisch gevoel op van een pre-digitale wereld waarin dingen menselijker waren, terwijl het geluid, soms duister komisch, zich ontvouwt als een herinnering.

De essentie van herinneringen
De video montage ‘LoopLoop’ van de Canadese artiest Patrick Bergeron gebruikt terugkerende thema’s: dezelfde fragmenten worden vooruit en achteruit afgespeeld, wat een nabootsing is van hoe herinneringen zich in de hersenen afspelen. De beelden zijn van een zich ontwikkelende stad in Vietnam, Hanoi. Het zijn zowel momentopnames van een reis van Bergeron van kort geleden, als opnames van oude tradities die al generaties lang worden doorgegeven: de collectieve herinneringen van een cultuur. Patrick Bergeron is een special effects professional die fantasiewerelden creëert met beelden. Hij is nu voornamelijk bezig met deze persoonlijke ontdekkingsreis door het geheugen en zegt dat hij dit werk heeft gemaakt om hem te helpen zijn reis te onthouden. Hij gebruikt ‘grote prints en een video en maakt daarbij gebruik van animaties, geluidsvervorming en tijdsverschuivingen’, waarmee hij suggereert dat herinneringen gereconstrueerd kunnen worden met dit gereedschap doordat het ‘details terugbrengt’ die anders waren vergeten. Zijn werk onderstreept hiermee de onbetrouwbaarheid van het geheugen.

Generatieve technieken en melancholische geluidslandschappen
William Basinski’s gebruik van loops is fundamenteel anders dan de methodes van Bastien en Bergeron. Hij staat al twintig jaar bekend als een componist die generatieve technieken gebruikt om zijn melancholische geluidslandschappen te creëren. Hij maakt veel gebruik van moiré patronen (overlappende matrices die interferentie produceren) en tijdsverhoudingen. Hij ontwikkelde zijn technieken in de jaren tachtig met oude tape decks en delay effecten, waarbij hij identieke loops tegelijkertijd tegenovergesteld afspeelde. Net als Eno en Fripp dat al deden, verkent Basinski esoterische en abstracte werelden met zijn geloopte muzikale taal. Basinski’s werk heeft echter een spookachtig en historisch aspect dat zijn voorgangers niet hadden.

Veel van Basinki’s bronmateriaal voor recente werken vond hij in zijn eigen gigantische tape archief uit de jaren tachtig. De oude tape loops zijn over het algemeen al flink aangetast door de tijd, en in sommige gevallen zelfs compleet vergaan. Het waren Basinski’s pogingen om zijn wegrottende bandjes te redden die leidden tot ‘The disintegration Loops’, een epos in vier delen dat hem internationale bekendheid opleverde. Gedurende het opnemen van de stukken geluid, leiden de loops aan toenemende entropie; het vervagen van de oude geluiden doet de loops teniet, een muzikale metafoor voor het onvermijdelijke falen van het geheugen, verlies en verval. Voor deze performance in de Grote Kerk zal Basinski muziek spelen van zijn laatste album 'El Camino Real' en selecties uit ‘The Disintegration Loops’, met toepasselijke visuals.

Drone en Moiré
De drone performances van de Amerikaanse componist Phill Niblock bevatten ook duidelijk hoorbare interferentie van moiré patronen die, op een microscopisch niveau, (on)voorspelbaarheid, cycli en verval verkennen. Niblock’s muziek is opgebouwd uit loops, maar zo naadloos dat het lijkt alsof je naar een continu gezoem luistert. De interferentie tussen frequenties creëert de moiré patronen, die omhoog komen en loops creëren die samengaan en weer wegsterven. De begeleidende films laten het eindeloze werk van de arbeiders in de wereld zien, de universele dagelijkse sleur, of wellicht de nutteloosheid van inspanningen om aan de dagelijkse cycli te ontsnappen. De microvariaties in deze eindeloze cycli zijn vaak het meest de moeite waard.

Elk van de verkenningstochten door de wereld van de loop in het programma verstoort het begrip ‘eindeloosheid’ door een fysieke aanwezigheid. De notie van oneindigheid zoals gesuggereerd door slingerende pendules en Christelijke kerken wordt door elke artiest tegengesproken door verstoringen van de ‘normale’ tijdelijkheid, fouten, veroudering en verlies. Deze avonden zijn, eindelijk, een afzwering van het streven naar het oneindige en een eerbetoon aan de schoonheid van onze eigen imperfecte fysieke wereld.


TodaysArt is het jaarlijkse internationale multidisciplinaire festival voor hedendaagse creativiteit in Den Haag. Verwacht unieke en speciaal ontwikkelde producties en optredens van de meest creatieve artiesten uit de hele wereld! Onder meer met Modeselektor, Underground Resistance, Model 500, 3 Chairs (Theo Parrish, Malik Pittman, Rick Wilhite), Robert Henke, Pierre Bastien, Legowelt, Cursor Miner, Frank Bretschneider, Nôze, Yuksek, People Like Us (Vicki Bennett), Kangding Ray, Lexie Lee, Ebony Bones, William Basinski, Phill Niblock, André Gingras, Nederlands Dans Theater II, United Visual Artists, Lab[au], Joshua Davis, Kool Keith, Duvel, Princess Superstar, Ascii.Disko, Neil Landstrumm, Milanese, Vex'd, Boxcutter, Rzac23, Chris de Luca vs. Phon.o, PIPS:lab, Pictoplasma, MFO en vele anderen , e.v.a.

Datum: 21 & 22 september 2007
Plaats : 25 locaties, in- & outdoor centrum Den Haag (op en rond Spuiplein en Grote Markt)
Voorverkoop: start 1 augustus via www.todaysart.nl en het Haags Uitburo
Passe-partout vrijdag € 17,- (ex. Fee)
Passe-partout zaterdag € 17,- (ex. Fee)
Passe-partout all-weekend € 25,- (ex. Fee)
Voorverkoop :
• Voorverkoop online via www.todaysart.nl of www.uitburo.nl
• In real life bij Haags Uitburo (Hofweg 1, Den Haag) en Rotterdams Uitburo (vanaf september - Hoogstraat 110, Rotterdam).
• Telefonische verkoop via Uitburo: 0900-828 29 99

Trefwoorden: Artificiele Intelligentie, Creativiteit, Cultuur, Dans, Drone, Electronische Muziek, Experimenteel, Film, Kunst, Loop, Loops, Moire, Muziek, Phill Niblock, Robot, Todaysart,