Resultaat jaarwisseling 2008/2009: 23 blinde ogen door vuurwerk

Door: Philogirl  02-02-2009

Tijdens de jaarwisseling 2008/2009 is voor het eerst het aantal en de ernst van oogletsels veroorzaakt door zelf afgestoken vuurwerk (privé-vuurwerk) landelijk geregistreerd door alle oogartsen die in Nederland werkzaam zijn.

Deze landelijke registratie is uitgevoerd op initiatief van het Nederlands Oogheelkundig Genootschap (NOG) waarbij alle in Nederland werkzame oogartsen aangesloten zijn. “Een maand na de jaarwisseling, die ‘relatief rustig’ werd genoemd, tekent zich nu de oogheelkundige schade onder de Nederlandse bevolking af”, aldus Tjeerd de Faber, voorzitter en woordvoerder van het NOG en oogarts in Het Oogziekenhuis Rotterdam. “Deze schade is dusdanig ernstig te noemen dat deze te vergelijken is met de helft aan oogletsels veroorzaakt tijdens drie en half jaar oorlog in Irak bij Amerikaanse beroepsmilitairen”.

Aantal en ernst oogletsels
In totaal zijn 232 patiënten (269 ogen) behandeld. Een derde van deze ogen (94) is ernstig beschadigd. Hiervan hebben 45 ogen permanent verminderd gezichtsvermogen en van deze 45 ogen zijn 23 zelfs volledig blind; 14 van deze 23 ogen moesten zelfs operatief verwijderd worden.

Bijna 60% (137) van de slachtoffers zijn omstanders, terwijl 40% (95) getroffen is door zelf afgestoken vuurwerk. Iets meer dan de helft van de patiënten (118) zijn kinderen tussen de 3 en 18 jaar. Qua aantallen worden meer mannen dan vrouwen getroffen. Vrouwen zijn slechts in 12% (28) slachtoffer.
Buiten het directe oogletsel (voltreffers in het oog of ogen) vielen - naast oogkasbreuken -, brandwonden aan oogleden, hoofd en handen op. Ook vinger- en handletsels, met name bij slachtoffers die zelf vuurwerk afgestoken hadden, kwamen veelvuldig voor.

In 77 gevallen betrof het volgens de patiënt en of begeleiders knalvuurwerk; 44 keer werd een vuurpijl genoemd, in 54 gevallen betrof het siervuurwerk. Twee patiënten hadden met carbid geschoten en van 55 incidenten was onbekend welk soort vuurwerk de boosdoener was.
Inmiddels zijn landelijk meer dan 100 oogoperaties verricht en moeten nog circa 30 patiënten diverse oogoperaties ondergaan.

1 jaarwisseling in Nederland = helft van Amerikaanse oogletsels in 3,5 jaar Irak
Om de ernst van deze situatie weer te geven, kan een vergelijking gemaakt worden met een Amerikaanse studie van oogletsels bij soldaten tijdens “Operations Iraqi en Enduring Freedom” tussen 2003-2006 (Weichel et al. Ophthalmology 2008;115 2235-2245). Hieruit valt op dat één ‘relatief rustige’ jaarwisseling in Nederland de helft in aantal oogletsels veroorzaakt als in drie en half jaar oorlog in Irak bij Amerikaanse beroepsmilitairen.

Uitkomst landelijke vuurwerk-registratie verdient heroverweging privé-vuurwerk
De uitkomst van de landelijke registratie van oogletsel door privé-vuurwerk bevestigt de mening van het NOG dat, ondanks alle voorlichting en veiligheidsmaatregelen wat betreft vuurwerk, het gebruik van vuurwerk door burgers alleen al op zuiver medische gronden tot nadenken stemt en in een brede maatschappelijke en politieke discussie heroverweging verdient.